r>n da¤>l>mlar>n>n flematize edilmifl temsilleri büyük oranda,
James taraf>ndan insan kalbinde yap>lan anatomik araflt>rma-
lara ve Paes de Carvalho ve Wagner taraf>ndan tavflan ve yav-
ru köpek atriyumunda yap>lm>fl elektrofizyolojik çal>flmalara
dayanmaktad>r. Paes de Carvalho, tavflan kalplerinde, trans-
membran aksiyon potansiyellerini kay>t etmek amac>yla kul-
land>¤> intraselüler mikroelektrot arac>l>¤> ile sinoatriyal hal-
ka etraf>nda bulunan ayr> bir özelleflmifl lif yola¤>n>n varl>¤>-
n> göstermifltir. Paes de Carvalho bu yola¤a "sinoatriyal-hal-
ka demeti" ad>n> vermifltir. Köpek yavrular>n>n atriyumlar>
üzerinde çal>flan Wagner sinus nodunun bafl>ndan bafllaya-
rak, interatriyal band>n üzerinden sol atriyuma kadar uza-
nan, Bachmann demetinin da¤>l>m>n> takip eden, fizyolojik
olarak özelleflmifl liflerin varl>¤>n> göstermifltir.
l> internodal yola¤>n ve bunlardan bir tanesinin Bachmann
ternodal trakt sinus nodunun bafl>n> terk ederek sola do¤ru
yay>l>r ve iki dal oluflturur: bunlardan bir tanesi interatriyal
band>n dorsal bölgesi üzerinde ilerler ve sol atriyum üzerin-
de dallara ayr>l>r. Bu alt grup Bachmann demetinin özellefl-
mifl liflerini oluflturur. Di¤er dal interatriyal septumun üze-
rinden atriyoventriküler nod bölgesine do¤ru döner ve bura-
da di¤er nodal traktlardan gelen lifler ile birleflir. Orta inter-
nodal trakt sinus nodunun posterodorsal s>n>r>n> terk ederek
interatriyal septumu geçer ve A-V noda giden di¤er özellefl-
mifl atriyal lifler ile birleflir. Bu trakt Wenkebach taraf>ndan
tarif edilen demete denk gelmektedir. Posterior internodal
trakt sinus nodunun kuyru¤undan, krista terminalis boyun-
ca uzanarak, eustachian tümse¤inin üzerinden atriyoventri-
küler nodun sa¤ superior kenar>na eriflir.
da verilmektedir.
nod, ortak atriyoventriküler (A-V) demet ve-
ya His demeti, sa¤ ve sol demet dallar> ve bu
dallar>n subendokardiyal ve miyokardiyal
Purkinje a¤>n> oluflturan periferal yap>lar
vard>r. Ek olarak atriyumda özelleflme için
gereken histolojik ve elektrofizyolojik kri-
terlere sahip di¤er baz> lif gruplar> da vard>r.
Bunlar Bachmann demetini ve sa¤ atriyu-
mun internodal iletim yolaklar>n> oluflturur.
ki kavflakta bulunmaktad>r. Bu kavflak epi-
kardiyal yüzeyde sulkus terminalis; endo-
kardiyal yüzeyde krista terminalis olarak
gözlemlenir. Sinus nodunun ana gövdesin-
den ç>kan uzant>lar sulkus terminalis boyun-
ca A-V noda do¤ru, superior vena kavan>n
dorsal ve lateral bölümlerinin çevresinden
de sefalik bir yönde ilerler. Atriyoventrikü-
ler nod sa¤ atriyumun taban>nda yer al>r.
Koroner sinus aç>kl>¤>n>n soluna do¤ru fark-
l> mesafelerde olabilmektedir. Atriyoventri-
küler nodun üst ucu atriyal miyokardiyum
(afla¤> bak>n>z) ve internodal yolaklar>n lifle-
ri ile devaml>l>k gösterir. Alt ucunda nodal
lifler de¤iflmekte ve membranöz septumun
posterior kenar> boyunca ilerleyerek sa¤
fibröz trigondan geçen ve sonuçta müskü-
ler interventriküler septumun apeksine ula-
flan ortak demeti oluflturmaktad>r. Bu nokta-
da ortak demet, her iki septal yüzey boyun-
ca subendokardiyal olarak uzanan sa¤ ve sol
demet dallar>na bölünmektedir. Sol demet
dal> h>zl> bir flekilde bölünerek, sol interven-
triküler septal yüzeyi kaplayan genifl bir lif
k>l>f> haline gelmektedir. Sa¤ demet dal> bir
süre bölünmeden uzan>r; genellikle bir dal
moderatör band>n içinden geçerken, di¤er
bölümleri ventrikülün endokardiyal yüze-
yinde ilerler. Periferal olarak her iki demet
dal>, daha ufak dallara ayr>larak, ventriküler
duvarlar>n içinde oldukça uza¤a giden ve
ventriküler kas lifleri ile do¤rudan devaml>-
l>k gösteren, subendokardiyal Purkinje lifle-
ri a¤>n> olufltururlar.
ve atriyoventriküler nod aras>ndaki ba¤lan-
t>lar>n yap>s> hakk>nda çeflitli tart>flmalar ol-
mufltur. Ama yak>n zamana kadar atriyum-
da, uyar> ilerlemesinin özelleflmifl iletim yo-
laklar>n>n varl>¤>na ba¤l> olmad>¤> konusun-
da fikir birli¤i vard>.
BANT
TRUNK
DEMET<
VENLER
SEPTUM
KAPA/I
SA/ KUSP